Cotton Rates : कापूस उत्पादक शेतकरी मित्रांनो, कापसाच्या बाजारात सध्या मोठी हालचाल पाहायला मिळत आहे. नवीन वर्षाच्या सुरुवातीलाच केंद्र सरकारने घेतलेल्या एका निर्णयामुळे कापसाच्या दरात अचानक सुधारणा झाली असून, शेतकऱ्यांमध्ये आनंदाचे वातावरण आहे. पण, प्रश्न असा उरतो की— हा वाढलेला दर टिकणार का? की पुन्हा भाव गडगडणार?
तुम्ही तुमचा कापूस आताच विकावा की आणखी काही दिवस थांबून नफा कमवावा, याचं सविस्तर विश्लेषण खालीलप्रमाणे आहे.
‘या’ निर्णयाने फिरवलं कापसाचं नशीब!
नवीन वर्ष २०२६ च्या सुरुवातीलाच, म्हणजेच १ जानेवारी रोजी, केंद्र सरकारने कापूस आयातीवर ११% आयात शुल्क (Import Duty) लागू करण्याचा महत्त्वपूर्ण निर्णय घेतला. या निर्णयामुळे बाहेरच्या देशांतून येणारा स्वस्त कापूस थांबला आणि आपल्या देशी कापसाला मागणी वाढली. परिणामी, अवघ्या १० दिवसांत कापसाच्या दरात १००० रुपयांची मोठी वाढ पाहायला मिळाली.
सध्याचे ताजे बाजारभाव काय आहेत?
सध्या मार्केटमध्ये कापसाचे दर खालीलप्रमाणे दिसत आहेत:
- ग्रामीण भागात: व्यापारी ७५०० ते ७८०० रुपयांपर्यंत खरेदी करत आहेत.
- जिनिंग आणि मार्केट यार्ड: या ठिकाणी दर ८००० ते ८१०० रुपयांच्या दरम्यान स्थिरावले आहेत.
- दर्जेदार कापूस: काही विशिष्ट मार्केटमध्ये (उदा. अकोट) लांब धाग्याच्या (Long Staple) कापसाला ८४०० रुपयांपर्यंतही भाव मिळत आहे.
लक्षात ठेवा: तुमचा कापूस किती कोरडा आहे, त्याचा धागा किती लांब आहे आणि त्यात कचरा किती आहे, यावरच तुम्हाला ८००० च्या पुढचा भाव मिळणार की नाही हे ठरते.
जागतिक बाजारातील घडामोडी आणि दबावतंत्र
सध्या व्यापाऱ्यांकडून आयात शुल्क कमी करण्यासाठी सरकारवर दबाव आणला जात आहे. मात्र, सध्या तरी सरकार आपल्या निर्णयावर ठाम असल्याचे दिसते. दुसरीकडे, भारताचा सर्वात मोठा ग्राहक असलेला बांगलादेश भारतीय कापसावर आयात शुल्क लावण्याच्या तयारीत होता, परंतु तिथल्या स्थानिक कापड उद्योगाच्या विरोधामुळे भारतासाठी निर्यातीचा मार्ग सुकर झाला आहे. ही आपल्या शेतकऱ्यांसाठी जमेची बाजू आहे.
तज्ज्ञांचा सल्ला: आता विकावा की थांबवावा?
बाजार तज्ज्ञांच्या मते, २५ जानेवारी २०२६ नंतर काही मोठ्या टेक्स्टाईल इंडस्ट्रीज पुन्हा सक्रिय होतील, ज्यामुळे मागणी वाढून भावात अजून थोडी सुधारणा होऊ शकते. परंतु, शेती बाजारात कधी काय होईल याची शाश्वती नसते.
शेतकऱ्यांसाठी फायदेशीर स्ट्रॅटेजी
- टप्प्याटप्प्याने विक्री करा: सर्व कापूस एकदम विकण्यापेक्षा, २०-३०% कापूस आता विकून थोडा नफा खिशात टाका.
- ८००० चा आकडा महत्त्वाचा: जर तुम्हाला ८००० ते ८३०० रुपयांच्या दरम्यान भाव मिळत असेल, तर तो एक चांगला दर मानला जातो. अशा वेळी जास्त लोभ न धरता विक्री करणे फायद्याचे ठरेल.
- दर्जा तपासा: तुमचा कापूस साठवून ठेवताना त्याला ओलावा लागणार नाही याची काळजी घ्या, अन्यथा भाव कमी मिळू शकतो.
कापसाचे भाव १००० रुपयांनी वाढले ही मोठी संधी आहे. केंद्राचे आयात शुल्क धोरण जोपर्यंत कायम आहे, तोपर्यंत दर टिकून राहतील. तरीही, जागतिक राजकारण आणि सरकारी धोरणे कधीही बदलू शकतात, त्यामुळे संयमाने पण योग्य वेळी निर्णय घेणे गरजेचे आहे.
